Osteopaten die veel met baby's en kinderen werken zijn van mening dat de geboorte een dusdanige impact op het lichaam van de pasgeborene kan hebben dat er klachten door kunnen ontstaan. Tijdens de geboorte komt er namelijk veel druk te staan op het lichaam van de baby en in het bijzonder op de schedelbeenderen en het bekken.  

Een baby die natuurlijk geboren wordt vouwt zich in elkaar tijdens het verlaten van het geboortekanaal. De wandbeenderen van het schedeldak schuiven bijvoorbeeld over elkaar heen om zich zo goed mogelijk aan te passen aan het nauwe geboortekanaal. Dit opvouwen is mogelijk omdat een baby nog voor een groot deel uit soepel kraakbeen bestaat en de schedel met zijn fontanellen nog niet is verbeend. Het lichaam van de pasgeborene is dus perfect toegerust om de grote compressiekrachten van de weeën te weerstaan!

Direct na de geboorte zal het kindje de invloed van deze compressie neutraliseren door zich als het ware te ontvouwen. Dit gebeurt door lichamelijke activiteit van de baby, het op gang komen van de longademhaling en een drukverhoging in de schedel door het huilen.  

Soms is het kindje echter niet voldoende in staat zich optimaal te ontvouwen na zijn geboorte en blijven er compressiekrachten op het weefsel inwerken die tot klachten kunnen leiden. Osteopathie kan is dan een heel dankbare therapie om de baby te helpen ontvouwen en hem of haar alle ruimte te geven die nodig is om zich optimaal te ontwikkelen.

Klachten en symptomen die kunnen optreden na de geboorte:

- Overmatig huilen, ontroostbaar huilen, huilen bij het liggen op de rug, aankleden en/of wassen:

Uiteraard is het volkomen normaal dat een pasgeborene huilt als het hongerig is, het koud heeft en moe is. Maar in sommige gevallen lijkt het kindje te huilen zonder reden en is het ontroostbaar. Een eerste stap is het uitsluiten van ziekten door uw huisarts en/of consultatiebureau arts. Als deze geen medische bijzonderheden kan vinden kan osteopathie een uitkomst zijn. Osteopathie kan in sommige gevallen ook gegeven worden naast medische behandeling; bijvoorbeeld als uw kindje zuurremmers toegediend krijgt in verband met reflux. Het huilen komt vaak voor in combinatie met één of meerdere van de onderstaande symptomen:

- Overstrekken; het sterk strekken van de nek en de rug. Soms ook het optillen van de billen in ruglig. U voelt het kindje krachtig strekken bij het opnemen. Overstrekken komt eigelijk altijd voor in combinatie met een voorkeurshouding.

- Voorkeurshouding; de baby ligt doorgaans in dezelfde houding waarbij het hoofdje voornamelijk naar een zijde gedraaid blijft liggen. Door de eenzijdige druk op het achterhoofdje ontstaat er vaak een vervorming van de schedel en afplatting van het achterhoofdsbeen (plagiocephali).

- Teruggeven van voeding; spugen vlak na of langer na de voeding. Soms gaat dit gepaard met intens huilen en kan er sprake zijn van zogenaamde reflux.

- Overmatige darmkrampen en problemen met de stoelgang (harde ontlasting)

- Problemen met het voeden; frequent verslikken tijdens het voeden en het presenteren van een matige of slechte zuigkracht. De baby doet bijvoorbeeld heel lang over een fles en heeft veel pauze nodig. Soms drinkt het de fles niet leeg.

- Het niet willen liggen op de rug; we zien soms dat de pasgeborene gaat huilen als het op de rug wordt gelegd ten gevolge van een overprikkeling van het achterhoofdsbeen en de wervelkolom.  

Een gezamelijk voorkomen van de bovengenoemde symptomen wordt ook wel het KISS syndroom genoemd. KISS is aan afkorting van de duitstalige term Kopf Gelenk Induzierte Symmetrie Störungen wat betekent dat de beweeglijkheid van de bovenste nekwervels verstoord is en symmetrie verstoring geven in de lichaamshouding. Ook lopen er belangrijke zenuwbanen in dit gebied die bij overprikkeling klachten kunnen geven. Osteopaten zijn van mening dat niet alleen de eerste nekwervels belangrijk zijn bij de behandeling de bovengenoemde problematiek, maar dat het gehele lichaam dient te worden onderzocht.

Er zijn een aantal factoren tijdens de bevalling die de kans op het ontstaan van de bovenbeschreven osteopatische problemen sterk vergroten, te weten:

 - Langdurige vroegtijdige weeën voorafgaand aan het echte begin van de bevalling (zg. false labour).

- Vroegtijdig breken van de vliezen; vruchtwater loopt weg en de druk op het hoofdje van de baby neemt toe.

- Gebruik van weeënremmers of weeën opwekkende medicatie (inleiden).

- Presentatie van de baby in een positie anders dan het hoofdje naar beneden; stuitliggingen etc.

- Zeer lange bevallingen (>18 uur) of zeer snelle bevallingen ("stortbevallingen": <3 uur).

- Epidurale anesthesie (ruggenprik) bij de moeder.

- Forceps (tangverlossing) of vacuüm verlossingen.

- Navelstreng om de hals van het kindje (één of meerdere keren rondom).

- Ernstige vertraging van de hartfrequentie bij het uittreden van het geboortekanaal (duidt op grote druk thv. de borstholte van het kindje).

- Optreden van “uterine inertia”; het volledig stoppen van de persweeën of het vertragen ervan.

- Keizersnede (sectio ceasaria) met in het bijzonder de spoedsectio waarbij het kindje veelal wel is ingedaald met het hoofdje of het bekken (stuitligging).

- Vroeggeboorte (prematuriteit) waarbij het kindje eerder de veilige omgeving van de baarmoeder verlaat en veel sneller te maken krijgt met de veranderde inwerking van de zwaartekracht op het lichaam tijdens het liggen (in de couveuse). Bij kindjes die prematuur zijn of prematuur zijn geweest zien we een specifieke osteopatische problemen ontstaan in de beweeglijkheid van het weefsels.

De conditie van de pasgeborene kan (subtiele) informatie geven met betrekking tot een eventueel disfunctioneren in de ontwikkeling van uw pasgeborene. Nauwkeurig observeren is hierbij erg belangrijk. Uw kraamhulp is hierin ervaren en kan u hierin bijstaan. Vroegtijdige tekenen van eventuele problematiek zijn:

- Problemen met het zuigen voor meer dan 24-48 uur.

- Overmatig braken of spugen na de voeding (reflux).

- Overstrekken van de wervelkolom en / of achterover drukken van het hoofdje bij het optillen, voeden, wassen en of aankleden.

- Ontroostbaar huilen.

- Verstoring van de motorische ontwikkeling.

In de schoolgaande leeftijd worden er vaak andere problemen gesignaleerd.  Soms zijn er medische problemen zoals buikpijnen of chronische middenoorontstekingen. Ook ADHD, ADD en gedragsproblemen komen voor. Evenals dyslexie, dyscalculie en overige leerproblematiek. Soms ligt een oorzaak hiervan toch nog bij de impact van de geboorte (zie boven), maar valpartijen, andere traumata, doorgemaakte infecties, andere ziektes, emotionele belastingen en groeispurts kunnen heel goed op termijn klachten geven.

Het lichaam van een kind is tijdens de groeifase enorm in beweging. De spieren en hun omgevende vliezen moeten zich tijdens deze ontwikkeling de skeletgroei kunnen volgen. Als dit niet het geval is kunnen er gezondheidsproblemen optreden als rugpijn, houdingsproblematiek, groeipijnen, onrust, etc.

De wervelkolom en de schedel dragen en beschermen het centraal zenuwstelsel. De groeiontwikkeling van het centraal zenuwstelsel (de hersenen en het ruggemerg met de uittredende zenuwen) moet in balans zijn met de groeiontwikkeling van de wervelkolom en de schedel. Anders is er niet voldoende ruimte en rust bij het kind om alle sensorische-, motorische-, emotionele- en intelectuele prikkels, die met het groeiproces gepaard gaan, te verwerken.

Niels van Veen is zich zeer bewust van het bovenstaande en geeft het kind via een osteopatische behandeling de ruimte om zo optimaal mogelijk te kunnen groeien!

Osteopathie bij kinderen is soms een onderdeel van een multidisciplinaire behandeling. Niels van Veen Osteopathie werkt graag samen met bijvoorbeeld kinderfysiotherapie of logopedie. Met toestemming van de ouder(s) en/of verzorger(s) kan er eventueel een overleg plaats vinden om de verschillende behandelingen zo optimaal mogelijk op elkaar af te stemmen.

In vogelvlucht nog enkele voorbeelden van klachten bij baby's en kinderen waarbij osteopathische behandeling zinvol kan zijn:

• Reflux (opgeven van de voeding na fles-/ borstvoeding)overmatig huilen; ‘huilbaby’
• Onrust en gespannenheid bij het kindje
• Buikkrampjes
• Overstrekking (spannen van de rug en de nek en het afzetten met de voetjes)
• Problemen met de zuigfunctie; slecht drinken en/of vaak verslikken
• Zg. “Kiss-syndroom”
• Voorkeurshoudingen en/of vervorming van de schedel
• Problemen met de vertering en/of stoelgang
• Oor- en bijholteontstekingen (niet bij acute situaties met koorts)
• Gedragsproblematiek: overmatig druk of teruggetrokken gedrag
• Leerproblemen (dyslexie, dyscalculie)
• Rugklachten
• Andere klachten aan het houdings- en bewegingsapparaat, bv. pijn aan de knieën
• Achterstand in de (senso-)motorische ontwikkeling van het kind
• Groeipijnen
• Houdingsproblematiek
• Klachten na een val of botsing

 Als u vragen heeft over de indicaties voor osteopathie kunt u vrijblijvend contact opnemen met de praktijk. Niels van Veen staat u graag te woord en zal alle  tijd nemen om naar uw verhaal te luisteren en te bepalen of osteopathie een geschikte behandelwijze is voor uw kind.

Een behandeling bij (kleine) kinderen en baby's duurt ongeveer 45-60 minuten. Uw kind mag lekker ontspannen liggen tijdens de behandeling. Als dat niet lukt wordt er gezocht naar andere mogelijkheden om te behandelen zoals bijvoorbeeld bij moeder of vader op schoot of tijdens het spelen.  Het kan helpen om bijvoorbeeld een knuffel of voorlees boekje mee te brengen. Alle technieken zijn zeer mild van aard, maar hebben een diepgaand behandeleffect. Tijdens het onderzoek en de behandeling gaat alle aandacht uit naar het kind. Na de behandeling wordt er aan u uitgelegd wat de bevindingen zijn.